Bölmə baxışı

Xəbərlər

Səfər qeydləri və xatirələr Xəbərlər

Azərbaycan repetitorları Sinqapur repetitorlarından zəifdir… Şəmil Sadiq yazır

sinqapur shamil sadiq

Sinqapurdan birinci yazı 

Sinqapura səfərim məhz təhsilyönümlüdür. Bura final mərhələsi Sinqapurda keçirilən SEAMO riyaziyyat olimpiadası üçün gəlmişəm.

OLIMP.jpeg (298 KB)

Əməkdaşlıq etdiyimiz bu olimpiadaya dünyanın 27 ölkəsindən 500-dən çox şagird qatılmışdı. Ölkəmizdən isə 7 nəfər şagird gətirmişdik. İlk dəfə iştirak etdiyimizi nəzərə alsaq, uşaqların sayı, tutduğumuz yerlər normal idi.

SAGI.jpeg (203 KB)

Bürünc medalla çempionları bu gün yola saldım və köməkçimin öncədən planlaşdırdığı görüşlərə başladım. Qarşıdakı dörd günün birinci növbəsini müəyyən edilmiş mütəxəssislərlə müzakirələr aparacaq, məktəbləri gəzəcək, günortadan sonra da imkan olsa, turist olacağam. İlk günüm pis başlamadı. Sinqapur Təhsil Şəbəkəsinin direktoru Maykl Klemmlə görüşdük.

Klemm təhsil şirkətləri ilə görüşümüzü planlayan şirkətin rəhbəridir və çox maraqlı insandır. Maykl əslən almandır.

MAYKL.jpeg (303 KB)

Amma iyirmi ildən çoxdur Asiyada, on beş ildir Sinqapurdadır. Dediyinə görə, Sinqapur kurikulumunun, təhsil menecerliyi sisteminin qurulmasında xidmətləri olub. İlk görüşümüzdə sualım bu oldu ki, niyə Sinqapur və onun təhsili bu qədər populyardır? Axı İngiltərə, Fransa, Almaniya kimi köklü təhsili olan və olduqca uğurlu dövlətlər var. Səbəb nədir? Güldü və dedi ki, indidən sizin fikrinizi qarışdırmayım, gəlin məktəbləri gəzin, sonda mən münasibətimi bildirərəm. İndi desəm, yön verərəm. Cavab aydın idi. Əslinə qalsa, sualın cavabını da təxminən bilirəm. Sanki məqsədim cavabıma təsdiq almaq idi və formalaşmış fikrimə dəstək axtarırdım.

Bir az tanışlıqdan, ordan-burdan söhbətdən sonra Astor Beynəlxalq Məktəbinin qurucusu Elena Holiveylə görüşə yollandıq. Kiçik ibtidai məktəb idi. Məktəbin adı əvvəl Razum imiş. Məktəb Rusiya-Ukrayna söhbətinə görə “Z” hərfinin badına gedib və təcili dəyişiblər. Biznesdir, nə etmək olar. Lazım gələndə milliliyi qurban verməyi bacaran olmasa, ayaq üstə durmaq olmaz.

Gələk məktəbə… Çox sadə, geniş imkanlara malik olmayan özəl məktəbdir. Yəni bildiyiniz yüksək texnologiya və resursla təmin edilmiş məkan deyil. Axı elə bilirik, xaricdə hər şey bizdəkindən yaxşıdır. Elə bu düşüncə ilə yola çıxsaq, xəyallar suya düşmüş olar. Xanım Elena gülərüz olsa da, Allahın bir suyunu belə təqdim etmədi. Onun üçün apardığım suveniri elə hörmətsizcə aldı ki, verdiyimə peşman oldum. Mən də sancmaq üçün guya unutmuş kimi: “Ukraynalı idiniz, ya rus”, – soruşdum. Bir az təəccüblə baxaraq sanki: “Əlbəttə, rus”, – dedi. Mən də öz ürəyimdə tutduğum mənada: “Aydındır”, – dedim. Məktəb və bu qurucu xanımla görüşümüz o qədər ürəyimcə olmadı, açığı. Adam sovet təhsilini görməyib, qurucu olub. Yəni çox gənc idi…

Çox uzatmadan öyrəndiyim bəzi məsələləri bölüşüm:

– Sinqapurluların özəl məktəblərə getməsinə Sinqapur dövləti yaxşı baxmır və buna şərait yaratmır. Beynəlxalq məktəb kurikulumlarını elə dövlət məktəblərində tədris etməyə şərait yaradır. Məsələn, dövlət məktəbləri rahatlıqla Kembric məktəbi kimi fəaliyyət göstərə bilər.

– Sual etdim ki, mən bir valideyn, sizin məktəbi niyə seçim? Dedi ki, bizim siniflərdə iyirmi nəfər şagird olur və… Sonrası o qədər də maraqlı olmadı. Bu mövzu bizim cəmiyyətdə də son vaxtlar müzakirə edilən məsələ idi. Sinqapur dövlət məktəblərində bir sinifdə otuz-qırx şagird ola bilir. Hətta bəzən daha çox. Elə bu fikirdən ağlıma gələn ikinci sual bu oldu: necə olur ki, hər sinfində bu qədər şagirdlə Sinqapur PISA qiymətləndirməsində ön sıralarda olur? Maykl söhbətə müdaxilə etdi:

“Bəli, səhər demək istədiyim elə bu idi, demək istəmədim. O nəticələrin hamısı dərsdən sonrakı hazırlıqların hesabınadır. Məktəbdən sonra ciddi şəkildə repetitor hazırlığı var. Bir səbəb odursa, digəri də valideynlərin təhsilə ciddi önəm verməsidir”. Barmağımı dişlədim. Sirr açıldı. Deməli, təhsilimizin Sinqapur təhsilinə uduzmasının əsas səbəbi repetitorlarımızın nəticəsidir…

TELIME.jpeg (232 KB)

– “Müəllimlərin performansını necə qiymətləndirirsiniz, il sonunda onların vəzifələrindəki, maaşlarındakı irəliləyişi necə müəyyənləşdirirsiniz?” – sualıma çox sadə cavab aldım: “Müəllim ilin əvvəlində edəcəyi işlərlə bağlı hədəflərini yazır və bizə təqdim edir. Qəbul ediriksə, onun hədəflərinə çatıb-çatmadığını müşahidə edir, beləcə, qiymətləndiririk”. Əslində, bu, Sinqapur modeli deyil, məncə. Amma təcrübə olsun deyə qeyd edirəm. Məncə, çox maraqlı yanaşmadır.

– “Müəllimin dərs yükü necə olur?” – sualıma da qeyri-adi cavab almadım. Dedi ki, iş saatı 08:00-dan 16:00-a qədərdir. O saatlarda nə qədər istəsək, dərs verə bilirik. Düşündüm ki, ya Elena xanım MDB təfəkkürünü bura gətirib, ya da elə belə olmalıdır…

– Məktəbdə oxuyan bütün şagirdlər başqa-başqa millətlərdən, dövlətlərdəndir. Elə müəllimlər də. Maraqlı idi ki, burada sinfi necə idarə edirlər. Hər millətin özünəməxsus kültürü, dünyagörüşü, mətbəxi var. Biz müxtəlif ailələrdən gələn uşaqların adaptasiyasında əziyyət çəkirik. Bunlar necə edir ilahi?! Xanım eləcə məni anladı. Çox çətin olduğunu dedi: “Düşünün, hindli inək yemir, müsəlman donuz, xristian isə hər ikisini”. Nə qədər mənalı cavabdır, ilahi… Fikrə daldım, gecənin yuxusuzluğu da bir az təsir edirdi… Qəfil: “Başqa sualınız varmı”, – dedi. Dedim: “Bir stəkan su olsa, yaxşı olar”, – haradansa birtəhər tapıb adama bir taran su içdik.

– Dərslikdən istifadə etmirlər, hər şey məktəbdə tədris edilir, ev tapşırığı yoxdur. Demək olar ki, daha çox uşaqların oynamasına, idmanla məşğul olmasına, dərnəklərə getməsinə üstünlük verirlər. Dərslər 13:00-a qədər təxminən iyirmi min manat, birdən sonra qalanlara isə iyirmi beş min manatdır. 8:30-da başlayan dərsin ilk otuz dəqiqəsi siniflərdə idmanla, oyunlarla, onun dili ilə desək, tullanıb-düşməklə başlayır. Açığı, səhər-səhər bu tullanıb-düşmək söhbəti xoşuma gəldi. Bəlkə də, tətbiq edərik.

REPİ.jpeg (235 KB)

Sağollaşıb-ayrıldıq və Mayklla sabahın planını qurmaq üçün bir çay içdik. Adam heç cəhd də eləmədi ki, çayı özü alsın. Bunu yaza-yaza düşünürəm ki, bizimki də qarındır. İncidiyim məsələlərə bax, sən Allah; çay almadı, çay təqdim etmədilər. Sonra da gileylənirəm ki, bizim valideynlər il ərzində on şikayət etsələr, onun doqquzu yeməklə bağlıdır, təhsillə yox. Deməli, harada və hansı səviyyədə olursan ol, milli təfəkkür səninlədir, mental dəyərin sənin çiynindədir.

İlk təəssürat olaraq deyim ki, yerli camaat çox gülərüz, mehriban, səmimidir. Vay gəlmələrin halına.

Günortadan sonra Sinqapur Elm Mərkəzinə getdik. Səhərki qarşılanmadan sonra hədiyyə götürmədim və yenə peşman oldum. Elm Mərkəzinin direktoru bizi qarşılayıb elə şirin-şirin: “Mister Şamil”, – deyirdi ki, əliboş getdiyimə utandım. Heyəti ilə qarşıladı. Kiçik bir görüş etdik, sonra mərkəzi özü gəzdirdi. Gün maraqlı keçdi. Hazırda burada saat 03:34-dür. Dedim, qeydlərimi yazım ki, sabahla qarışmasın, ola bilsin ki, sonrakı yazılarda buradakılarla üst-üstə düşməyən fikirlər oldu. Əmin olun, günahkarı mən deyiləm, Elena xanımdır…

Şəmil Sadiq
Sinqapur, Aşngri-la

Xəbərlər

Adəm dindir, Həvva elm! – Şəmil Sadiq yazır

Şəmil sadiq anaib

Adəm dindir, Həvva elm!

Nə qədər absurd görünsə də, bəli, ümumilikdə Adəm dini ifadə edir. Yum gözünü, inan, taleyinlə razılaş, sənə biçilən qisməti yaşa!

Həvva isə elmdir. Sual et, maraqlan, daim axtarışda ol, özün özünə tale yaz, ağrılı da olsa, özün et! Sorğula, sualdan sual doğsun, sən də ardınca qaç! Qadınlar tarix boyu kişilərdən cısarətli olublar, yeniliyi onlar doğublar, kişilərə qalsa, hər şey gizlin, sirli, olduğu kimi qalardı! Bunun fərqində olan kişilər qadının bu gücündə şeytanilik görüb, şeytanın təmsilçisi adını veriblər qadına! Tövratda yazılanlardan yola çıxsaq, Cem Yılmaz demiş, qadın kişinin inkişaf etmiş modelidir! Çünki kitab deyir ki, birinci kişini, sonra qadını yaratdı Tanrı. Əlbəttə, birincində etdiyi səhvləri Tanrı ikincidə etməzdi! Qadınlar kişilərdən daha çevik zəkalıdırlar! Türk mifologiyasına baxdıqda yenə qadın kişidən üstün modeldir, çünki Umay Ana Tanrının Anasıdır; ona tanrılığını, güclü olduğunu addımbaaddım öyrədəndir!

Qadın eqosu çox güclüdür, əlinə imkan düşəndə kişidən amansız olur. Çünki min illərdir, qadın kişinin əsiridir! İmkan tapıb əsirlikdən qurtaranlar min illərin yığılıb qalan enerjisini idarə edə bilmir və aqressivləşir. Bu aqressivliyin, eqonun da səbəbkarı kişilər olduğu üçün elə zərbə alan da onlar olur!

Bu üstün model necə oldu ki, kişinin əsirinə çevrildi? Yenə iki mifologiya üz üzə durur, yəhudi mifologiyasından xristianlığa, islama keçən Adəm, Həvva və türk mifologoyasından Umay Ana oğlu Erlik xan! Hər ikisindən də yola çlxsaq, nəticə eyni olur: yaratdığı ikinci və üstün modelin zəkasını qısqanan yəhudi tanrısının qadına qarşı sərt qaydalar qoyması, türk mifologiyasındakı Tenqri Erlik xanın Anasını eşitməməsi, onu saymaması və ona bənzəyənlərə qarşı mərhəmətli olmaması!

Bütpərəstıikdən yəhudiliyə, ordan da sonrakı dinlərə ötürülən həyat şərtləri qadına heç zaman meydan verməyib və təəssüf ki, hazırda dünya məhz bu ideoloji sistemin ağuşunda yaşayır. Amma türk mifologiyasında qadına münasibət daha demokratik idi. Təəssüf ki, bu adət bizdə islamın, bir qismində musəviliyin, digər qismində isə xristianlığın təsiri ilə unudulmaqdadır. Avropa zahirdə bu modeli yırtmaqda kimi görünsə də, əslində, xristianlıqdan gələn mühafizəkarlıq buna imkan vermir!

Əminəm ki, bu iki cinsə bərabər şərait, mühit tanınsa, qadının heç bir halda kişidən zəif varlıq olmadığını görərik! Amma bu bərabərliyi təmin etmək üçün minillərin qadın ruhundakı eqonun, aqressiyanın təsirində kişilər bir min illər də əzilməlidir! Ona görə də hazırda qadın təhlükə mənbəyidir, imkan vermək olmaz üzə çıxsın. O əzilməli, basdırılmalı, əsir saxlanılmalıdır!

Şəmil SADİQ

…………

Manşet Xəbərlər

Azərbaycanda ilk: Təhsil Menecerləri Forumu keçirilib.

təhsil menecerləri forumu

Noyabrın 19-da yerli və xarici təhsil müəssisəsi rəhbərlərinin iştirakı ilə Təhsil Menecerləri Forumu keçirilib.

senet.az xəbər verir ki, giriş nitqi ilə çıxış edən Hədəf Şirkətlər Qrupunun baş direktoru Şəmil Sadiq tədbirin məqsədi, perspektivləri barədə məlumat verib, bu sahədə atılan addımlar və problemlərdən söz açıb, onların həlli yollarına diqqət çəkib.

Deputatlar Fazil Mustafa, Ceyhun Məmmədov, Dövlət Gömrük Komitəsi Akademiyasının rəisi Qulu Novruzov Təhsil Menecerləri Forumunun Azərbaycanda ilk dəfə keçirildiyindən, belə tədbirlərin təhsil sahəsi üçün açdığı imkanlardan söz açıblar. Bundan başqa çıxışçılar istər məktəblər, istər kollec və universitetlərdə təhsil sisteminin çatışmazlıqlarından, mövcud problemlərin həlli yollarından danışıb, bunun üçün əlverişli şərait yaradılmasının vacibliyindən bəhs ediblər.

təhsil menecerləri forumu

Xəzər Universiteti Direktorlar və Qəyyumlar Şurasının sədri, professor Hamlet İsaxanlı isə “Təhsildə idarəetmə və keyfiyyət” mövzusunda çıxış edib. Keyfiyyətli təhsilin keyfiyyətli gələcəyə yol açacağından, əvvəl bilmək istəyən, daha sonra öyrənməyə can atan nəsil yetişdirməyin vacibliyindən danışıb.

“Azərbaycanda təhsil idarəçiliyi: reallıqlar və perspektivlər” adlı mövzu qoyan Ceyhun Məmmədov Azərbaycan təhsilinin hazırkı vəziyyəti ilə bağlı qayğılarından, perspektivləri dəyərləndirmənin mümkünlüyündən, təhsil işçilərinin vahid nəticə üçün ortaq qənaətdə birləşməli olduqlarından söz açıb.

təhsil menecerləri forumu

Biznes və karyera məsləhətçisi Fəxri Ağayev “Şirkət nəticələrində rəhbərin rolu və məsuliyyəti”ndən danışıb. O qeyd edib ki, işə götürülən işçinin potensialı və gördüyü işin keyfiyyəti rəhbərin məsuliyyəti deyil. Amma bir il sonra da nəticə dəyişmirsə, bu, təkcə işçi ilə yox, rəhbərlə də bağlı problemdir.

Hədəf Şirkətlər Qrupunun təsisçisi Şəmil Sadiq “Təhsildə Hədəf konsepti”ndən söz açıb, yeni tipli məktəbin yaradılmasının, milliliyi qorumaqla bəşəri yeniliklərin tətbiqinin mümkünlüyündən danışıb.

 

təhsil menecerləri forumu

təhsil menecerləri forumu

“CIBS Europe” təlim mərkəzinin təsisçisi Təbriz Hacınski “Təhsil menecerliyində NLP” mövzusu ilə danışıqların idarə olunmasının, bunun üçün strategiyanın, səs tonunun, sözlərin düzgün seçilməyinin vacibliyini dilə gətirib.

“Azərbaycan İnsan Resursları Assosiasiyası” İctimai Birliyinin təsisçisi Nərgiz Seyidzadə “Ofis başlarında dəyişim”dən danışıb, işçilərin və rəhbərliyin bölündüyü qruplardan, iş yerində düzgün hesab olunan yanlışlardan, işçilərə fərdi yanaşmanın əhəmiyyətindən bəhs edib.

təhsil menecerləri forumu

Forumda jurnalist Orxan Cabbarlının moderatorluğu ilə panel də baş tutub. Bakı Şəhər Təhsil İdarəsində Keyfiyyətə nəzarət sektorunun müdiri Anar Mustafazadə, 291 nömrəli Ekologiya liseyinin direktoru Arif Əsədov, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Elvin Əliyev və təlimçi-psixoloq Fərid Seyfullayevin iştirakı ilə reallaşan paneldə uğurlu təhsil konsepsiyaları, təhsildə idarəetmə strategiyası, məktəb idarəetməsindəki yanlışlıqlar, yeni nəslə yeni təhsil, təhsilin onlayn idarəedilməsi və rəqəmsallaşma, eləcə də metamən mövzuları ətrafında bir-birindən maraqlı fikirlər səsləndirilib.

Forum iştirakçıları da tədbirə interaktivlik qatıb, sözügedən mövzularla bağlı məruzəçilərə bir-birindən maraqlı suallar verib, dolğun cavablar alıblar.

təhsil menecerləri forumu

Əlavə məlumat üçün bildirək ki, yüzlərlə təhsil işçisinin qatıldığı forumda Təhsilin İnkişafı Fondu idarə heyətinin sədri Elnur Nəsibov, Elm və Təhsil Nazirliyi yanında ictimai şuranın üzvü İlqar Orucov, Mədəniyyət Nazirliyi yanında ictimai şuranın üzvü Əkbər Qoşalı, təhsil eksperti Kamran Əsədov, müxtəlif universitetlərin rektorları, təhsil sahəsində çalışan mütəxəssislər, media, eləcə də ictimaiyyət nümayəndələri iştirak ediblər.

təhsil menecerləri forumu

təhsil menecerləri forumu

təhsil menecerləri forumu

təhsil menecerləri forumu

Forum Hədəf Şirkətlər Qrupunun təşkilatçılığı ilə 20 nömrəli məktəbdə keçirilib.

Sonda bütün iştirakçılara sertifikat verilib.

Tərəfdaşlar: “Hedef Group”, “Hədəf Global”, Hədəf STEAM Liseyi, Dünya Məktəbi, “SİNKOD” yayın və dağıtım şirkəti, Mənəvi Dəyərlərin Təbliği Fondu, Kipr Elm Universiteti, AzTV, EduPress, SİA, Hədəf Təlim və Karyera Mərkəzi, Təhsil Forumu Platforması.
#Tehsilmenecerleriforumu #TMF #TəhsilMenecerləriForumu

Xəbərlər

 Şagird rəhbərliyə müəllimdən şikayət edərsə…

şəmil sadiq

Tövsiyə 2.
Direktor- Salam müəllim, bu gün Aytacla söhbətimiz oldu, məlum oldu ki, sizin dərsi başa düşmür, sual verəndə də ya cavab ala bilmir, ya da siz ona “bu nədir ki bilmirsən?” Deyib uşaqların yanında utandırırsınız. Ona görə də qrupu dəyişmək istəyir. Mən onu başa saldım, siz də bir az metodunuzu dəyişin, onun könlünü alın, amma mənim sizə nəsə dediyimi hiss etdirməyin. Elə edin ki, özünüz müəyyənləşdirmiş kimi görünsün.
Müəllim- Bəli, başa düşdüm, düzdür, mən zarafat etmişəm, həll edərəm, siz narahat olmayın.
Müəllim sinifdə – hə uşaqlar, necəsiniz? Oxumusunuz dərsi? Görək kim hansı sualla gəlib. Qorxmayın, nə qədər istəsəniz sual verə bilərsiniz. Söz, yorulmadan da olsa, cavab verəcəm. Eşitdim, məni bəyənməyənlər var, şikayət edib rəhbərliyə (Aytacın gözünə baxaraq). Belə də ki, dərsimi bəyənməyənlər üçün qapımız açıqdır.)

Dəyərli müəllimlər! Yaxşı bilirik ki, balabilgə müəllim münasibətlərində ara-sıra problemlər olur. Bu problem, adətən, adaptasiya dövründə baş versə də, bəzən bir-birini çoxdan tanıyan müəllim və şagirdlər arasında da baş verir! Səbəblər çox müxtəlif ola bilər, bu təbiidir. Təbbi olmayan bu anlaşılmazlığın aradan götürülməsində müəllim səriştəsizliyidir. Olur ki, məktəbli problemini gizli və ya açıq şəkildə dilə gətirsin. Adətən, uşaqlar böyüklərdən daha duyğusal yanaşıb bu cür problemi birbaşa müəllimə yox, məktəb rəhbərliyindən kim iləsə, sinif rəhbəri və ya valideyni ilə bölüşür. Bunu eşidən şəxs də bunu sizinlə bölüşüb, problemin mahiyyətini müəllimə çatdırır. Siz bir uşağın sizdən incik olduğunu, narazı olduğunu eşidən zaman qətiyyən ona qarşı aqressivləyə, məhz bunun onun üzünə vurmağa, üstüörtülü də olsa, bu şikayətdən xoşlanmadığınızı göstərməyə haqqınız yoxdur. Siz bunu ustaca, şagird hiss etmədən həll etməyi bacarmalısınız. Axı siz rəhbərlikdən eşitdiyinizi tənqidi sinfə girərək bunu uşağa göstərməyiniz, səriştəsizlikdir və bu səriştəsizlik nəticəsində naqis bir insan yetişəcəyinin fərqində olmalısınız. O uşaq bəlkə bir ömür öz problemini kiminsə bölüşməyəcək, dərdini deməyəcək. Halbuki, bunu siz həll edərək, uşağı inandıra və öyrədə bilərsiniz ki, bundan sonra nə problemin varsa, birbaşa özümə de, narahat olma!
Bir sözlə ki, hər hansı bir uşağın sizdən haqlı və haqsız narazı olduğunu eşitdiyiniz anda o uşağa qarşı qəlbinizdə kin, qəzəb formalaşdırmayın, bu kin yaransa belə olsa belə heç olmasa büruzə verməyin!
Həm özünüzü, həm də rəhbərliyi gözdən salır, uşağın özgüvənini qırır, səmimiyyətinə zərbə vurursunuz!

Manşet Xəbərlər

Oxun qutlu uçusu,yaxud, “Şəmil hoca” YoLu – Hədəf Konseptinin fəlsəfəsi

şəmil sadiq

Özünüdərkə aparan yol

Hazırda təhsillə bağlı atılmalı olan ən böyük addım elə təhsilin özünə olan baxışın dəyişməsidir. Çağdaş Azərbaycan təhsili özünə başqa rakursdan, mahiyyətdən, başqa bir energetik müstəvidən baxışı təmin etdiyi halda nöqsanlardan  xilas və inkişaf yolunu təmin edə biləcəkdir. Dünyanın müxtəlif ölkələrində, tarixin fərqli aşamalarında təhsil adlı mahiyyət bu situasiya ilə hər zaman üzləşib. Amma bu yolda ona yardım edən fədakarlar da tapılıb. Həmin  fədakarlar özlərinin yaratdıqları-bəşəri dəyərlərlə milli kimliyin sintezində ərsəyə gətirdikləri konsepsiyalarla əlahəzrət təhsilin yüksəlişinə səbəb olmuşlar.

Tanınmış təhsil texnoloqu, insan mühəndisliyi uzmanı Şəmil Sadiqin Hədəf  Konsepti məhz həmin konsepsiyalardan biridir. Burada heç bir mübaliğə yoxdur, sadəcə, arzuolunmaz bir reallıq da var ki, bütün tarixi əhəmiyyətli konsepsiyalar hər zaman öz  layiqli dəyərini çox sonralar alıb. Lakin Hədəf Konseptinin nə yaxşı ki, bu aqibəti yaşamayacağını indidən tam əminliklə söyləyə bilərik. Çünki cəmi bir neçə il bundan əvvəl formalaşmasına baxmayaraq bu konsept  təhsil fədaisi Şəmil Sadiq və onun zəhmətkeş  komandasının sayəsində bir İşıq kimi irəliləyir. Balabilgələrin sayəsində intellekt və milli dəyər sərhədi kimi uzanır və enerji hüdudları daha da artır. Təhsilin mahiyyəti də bir energetik dəyər olaraq fərddən şəxsiyyət, şəxsiyyətlərdən isə bir DƏYƏR CƏMİYYƏTİ formalaşdırmaq deyilmi?! Şəmil Sadığın bu zaman özü də, ərsəyə gətirdiyi da Hədəf Konsepti də bir ideya olaraq həmin intellektual və dəyər sərhədləri boyu hərəkət etmədədir…

semil sadiq

Dədə Qorqud qoxusunda tədris

Və bu intellektual dəyər sərhədi bilirsinizmi haradan başlayır? – Qədim qan yaddaşımızdan, Dədə Dorqudun qopuzundan, hikmətindən, ağ saçından saqqalından, dürlü sözlərindən… Qədim Oğuz yurdunun qətiyyət və xarakterindən, qədim Oğuzun Qaba ağacından…  Oradan başlanır bu energetik sərhəd… “Hədəf-STEM” liseyində olsanız görəcəksiniz ki, Şəmil Sadiq əslində uzun illərdir ki, elə bu sərhəddə keşiş çəkir (elə lap Bəkil oğlu İmran kimi)… Görəcəksiniz ki, onun Hədəf Konsepti də əslində bu energetik sərhədin müdafiəsi və genişlənməsi üçün bir qala divarıdır… Gələcək “döyüşçülərin” – Balabilgələrin bir ömürlük müdafiə sığnağıdır… Hədəf Konsepti haqqında az sonra ətraflı bilgi verəcəyik, bu, öz yerində… Amma biz yenə də bu konseptin daxili qatında gizli qalan mahiyyətinə, gələcəyə necə böyük ustalıqla hesablanmış hədəfinə ( adı nahaq yerə Hədəf Konsepti deyil ki) toxunaq… Elə burda da mübaliğə etmədən bir paralellik aparmaq yerinə düşər: hər şeyin öz genetik yaddaşı var. Elə bacarıq və qabiliyyətlərin də… Məsələn, Şəmil Sadiqin gələcəyə ustalıqla hesabladığı və böyük hədəfə tuşladığı bu konsept sizcə, nəyə bənzəyir? Deyim – Oğuz elində  hər kəsin yaxşı bacardığı sərrast ox atışına… Yayın ustalıqla dartılması, qartal nəzərli diqqətin ən vacib nöqtəyə kilidlənməsi, qolun harmonik vəziyyəti və ən nəhayətdə “12”-dən vurulan hədəf… Oğuz elində qara donlu kafirlərə qan udduran hər kəs bunu çox gözəl bacarırdı… Və dediyimiz kimi bacarığın da öz genetik yaddaşı var. O heç zaman ölmür, bir enerji olaraq yaşayır, layiqli olan şəxsin əlindəki “yay”ın tələbinə uyğun olaraq öz “ox”unu atır… Şəmil Sadiq də artıq bir neçə ildir ki, bu oxu zərgər dəqiqliyi ilə atıb və ox   mənəvi, tarixi sərhədlər boyunca yorulmadan öz hədəfinə doğru hərəkət edir…

Hədəf Konseptinin balabilgələri də o oxun süzdüyü istiqamətdə  də getmədədirlər – Yaddaşa doğru, müdrik genə doğru, Dədə Qorqud qoxusuna doğru…

Hədəf Konseptinin balabilgəsi bu gün ona görə mutludur ki, o öz YADDAŞının içində böyüyür… O gələcəyin innovativ inkişafına doğru az əvvəl dediyimiz  Oxun  genetik meyarları əsasında yaxınlaşır. Yaddaşındakı ox vıyıltısı ilə, Dədə Qorqud ovqatı ilə çağdaş dövrün bəşəri hədəflərinə doğru yol alır…

Zatən əsrlər boyu da belə olmayıbmı?! – Türkün oxunun vıyıltısından həm də mədrəsə qoxusu hiss olunmayıbmı?!

Hədəf Konsepti

Bayaqdan mahiyyəti ətrafında var-gəl etdiyimiz, intellektual və dəyər sərhədi boyunca gəzişdiyimiz Hədəf Konsepti barəsində qısaca da olsa bəzi bilgilərini diqqətinizə çatdıraq:

Hədəf Konsepti dünyadakı innovativ təhsil metodlarının milli təhsilimizə adaptasiyasıdır.

Hədəf Liseyinin loqosu qədim türk simvolları əsasında hazırlanıb. Loqonun ümumi görünüşü “Kitabi-Dədə Qorqud” dastanında adı çəkilən oğuzların nəsil genezisini və müdrikliyi simvolizə edən Qaba Ağacı ilə ifadə olunur ki, bu da ümumilikdə müdrik insan, Bilgə İnsan deməkdir.

Hədəf Konseptinin müasir insanı beş əsas prinsipə istinad edir: özünüdərk, sağlamlıq, bacarıq, yaradıcılıq, bilik. Hədəf Konseptində məqsəd bilikli, bacarıqlı, yaradıcı, sağlam, özünü dərk edən, milli dəyərlərinə bağlı BİLGƏ İNSAN yetişdirməkdir.

1. Özünüdərk – Hədəf Konseptinə görə özünü dərk edən insan vicdanlı, ədalətli, humanist, hüquqlarını bilən, çalışqan və daima özünü təkmilləşdirən insandır.

2. Sağlam – Sağlam bədən, sağlam xarakter, sağlam düşüncə, sağlam nəsil və sağlam mühit inkişaf üçün vacib amildir. Biz təhsilimizdə “Sağlam təhsil, sağlam millət” şüarını əsas tuturuq.

3. Bacarıqlı – Özünü dərk etmiş sağlam insan bacarıqlı olduqda ətrafındakı insanlara keyfiyyətli həyat təmin edir. O, sərbəst öyrənmə, novatorluq, fikirlərini sərrast ifadə etmə bacarıqlarına malikdir.

4. Yaradıcı – Yaradıcı insan estetik, bədii, texniki və elmi bacarıqlarını müəyyən edib onu inkişaf etdirən, problemlərə yeni yanaşma ilə baxıb orijinal həllər tapan insandır.

5. Bilikli – Özünü dərk etmiş, sağlam, bacarıqlı və yaradıcı insan obyektiv dünyada fəaliyyətini düzgün qurmaq üçün elmi biliklərə ehtiyac duyur. Bilik digər bacarıqları həyata keçirmək üçün əsas zəmindir. (Mənbə: Şəmil Sadiq, “İnsan mühəndisliyi”)

şəmil sadiq

“Dəyərlər” kitabı, “Balabilgə gündəliyi” və “Dəyərlər təqvimi” Hədəf Konsepti əsasında hazırlanmış setdir. Bu set məktəb və ailə həmrəyliyini ifadə edən, inkişaf etdirən yardımçı vəsaitdir. Bu set həm məktəb müəlliminin tövsiyəsi ilə, həm də valideynin müstəqil arzusu ilə istifadə etmək üçün nəzərdə tutulub. Hər bir ailə bu setdən istifadə edərək öz evini bir dəyər məktəbinə çevirə bilər. Tədris ilində 40 dəyər həftəsi var.

Bu məqsədlə Hədəf Liseyinin Elmi-Metodiki Şurasının qərarı ilə “Dəyərlər” kitabı və “Balabilgənin gündəliyi” nəşr edilmişdir. Dəyərlər kitabı 40 dəyəri özündə birləşdirir.

Hər bir dəyər üzrə aşağıdakılar verilir: (Nümunə “Nizam-intizam” həftəsinə uyğun olaraq verilir)

1)Dəyəri ifadə edən şəkil;

2)Nizam-intizam nədir?

3)Bizdə nizam-intizam;

4)Gül və düşün;

5)Hekayə;

6)Əylənək və cavab verək;

7)Nizam-intizam qaydalarına əməl edən şəxs nə qazanır?

8)Doğru-səhv;

9)Ailə layihəsi.

“Balabilgə gündəliyi”ndən danışmasaq olmaz. O “Dəyərlər” kitabı ilə paralel şəkildə istifadə edilir. Burada hər bir dəyərə uyğun balabilgə tərəfi ndən qeydlər aparılır, müəyyən tapşırıqlar yerinə yetirilir. Balabilgə gündəliyi heç kim tərəfindən yoxlanılmır. Bu vəsait balabilgənin özünüqiymətləndirmə vəsaitidir. Balabilgə gündəliyində hər bir həftə üzrə 4 səhifəlik yer ayrılıb.

İlk səhifə:

Burada balabilgə dəyər anlayışı ilə bağlı ilk təəssüratını, dəyəri necə qavradığını esse formasında yazır.

İkinci səhifə:

Bu və 3-cü səhifənin yarısında həftənin 6 günü üçün qaydalar, tapşırıqlar, qeydlər və s. təsvir edilir.

“Nizam-intizam” həftəsi üzrə ilk günə nəzər salaq: Hər gün üzrə balabilgə hava durumunu qeyd edir. Müəllif tərəfi ndən hər gün verilən tapşırığı yerinə yetirməyə çalışır. Bu gün üçün özəl tapşırıq bütün geyimlərin təmiz və səliqəli saxlanılmasıdır. Gün ərzində balabilgə öyrəndiklərini, ev tapşırıqlarını, xatırlamaq istədiyi məlumatları qeydlər bölməsində işləyir. Hər günə özəl bir suala cavab yazmaq üçün xüsusi yer qoyulub. Bu günə özəl sual ən sevdiyin fi lmin hansı olmasıdır. Hər bir gün üzrə balabilgə özünü qiymətləndirir. Gün ərzindəki fəaliyyətini, davranışını, bacarığını və s. 5 ballıq şkala üzrə dəyərləndirir.

Gün sonunda balabilgə əhvalını da qeyd edir. Hər bir həftə üzrə ayrılmış 3-cü səhifədə kitab və ya film tövsiyəsi verilir. Bu fi lmə baxmaq və ya kitabı oxumaq üçün əsasən bazar günü nəzərdə tutulmalıdır.

shamil sadiq

Göründüyü kimi, Hədəf Konseptinin şifrələri, əsas mahiyyəti üçlü setdə -“Dəyərlər” kitabı, “Balabilgə gündəliyi” və “Dəyərlər təqvimi”ndə öz əksini tapıb. Bu set konsept üçün aysberq rolunu oynayır. Yəni, hələ mahiyyətin görünən tərəfidir. Amma aysberqin suyun altında qalan hissəsi təbii ki, daha böyükdür. Balabilgəni əslində asberqin su altında qalan hissəsi formalaşdırır. Konsept qiymətləndirmə  prosesində də uğurlu, deyərdim ki, inqilabi bir  yanaşmanın əsasını qoyur. Balabilgəni öz ilə gün sonunda, həftə qonunda üz-üzə gətirir. O, qiymətləndirmə də özgürdür. Əsl türk ruhu özgürlük içində məsud olduğu kimi o da burada məsuddur. Onu kimsə dəyərləndirmir, onun üçün əsas dəyər bu dəyərlər sisteminə nə qədər sadiqliyidir. Çünki o YADDAŞın içində böyüyür. Onun üçün tədris prosesi bundan kənara çıxa bilməz. O, öz sərhəddini aşmamalıdır. Onun üçün əsl qiymət bilgəsindən aldığı deyil, bilgəsinin ideyalarına nə dərəcədə düzgün riayət etməsindədir…

Təkcə “Balabilgə gündəliyi”nin konteksti özgür bilgəni yetişdirmək, onu fərqli düşüncə boyutuna atmaq üçün görün qədər yararlıdır? Uluqbəy mədrəsəsinin, Rəşidəddin rəsədxanasının, Bəhmənyar kitabxanasının, Biruni “laboratoriyası”nın yetişdirdiyi bilgələrin, oradakı təlimlərin mənəvi ruhu təkcə bu gündəlikdə görün necə sərrast dəqiqliklə hesablanıb. Şəmil Sadiqin oxçuluq qabiliyyətinə söhbətin bu yerində yenidən toxunmasaq, olmaz… Şəxsən, mənim üçün bu konsept həm də “oxçunun yoludur”…

Türkün “itirilmiş maarrif” ovqatının vardığı nöqtəni, o nöqtəyə qədərki halı ilə birləşdirməkdə olan bir yol…

Gələcəyin çağdaş innovativ tələblərinə doğru milli özünüdərk işığında ged ilən bir yol… Bu yolun adı şübhəsiz ki, gələcəkdə Şəmil Sadiq yolu adlanacaqdır…

“Şəmil hoca” YOLunuz açıq olsun, əziz Balabilgələr…

Elmin Nuri

Elm və təhsil məsələləri üzrə tədqiqatçı

Xəbərlər

ANAİB və AGMA-nın növbəti iclası

Şəmil sadiq anaib
Azərbaycan Nəşriyyatları Assosiasiyasının İdarə Heyətinin sədri Şəmil Sadiq və Azərbaycan Gənc Müəllimlər Assosiasiyasının İdarə Heyətinin sədri Rüfət Əsədzadə arasında görüş keçirilib.
Görüşdə müəllimlər arasında mütaliə vərdişinə təşviqin artırılması üçün birgə fəaliyyət perspektivləri haqqında müzakirə aparılıb.
Oktyabrın əvvəli başlayacaq Kitabqurdu Payız Oxu Marafonunda müəllimlərin iştirakının təmin edilməsi, kitabxanaçılarla görüş kimi yeni layihələr haqqında danışılıb.

 

Şəmil sadiq anaibŞəmil sadiq anaib

 

Şəmil sadiq anaibŞəmil sadiq anaib

Manşet Xəbərlər

“Bilgə Açıq Hava Kitabxanası”nın açılış mərasimi

Sentyabrın 6-sı Hədəf STEAM Liseyinin Bakı filialında Hədəf Liseyinin qurucu direktoru Şəmil Sadiqin ideya müəllifi olduğu “Bilgə Açıq Hava Kitabxanası”nın açılış mərasimi keçirildi.

Eyni zamanda Şəmil Sadiqin 45-ci ildönümü münasibətilə lisey heyəti tərəfindən türkçülüyün rəmzi olan at hədiyyə edildi.
Açılışda Şəmil Sadiq, Aytən Hüseynova, Nərmin Səlimova çıxış etdilər.
Kitabxananın Hədəf konseptinə sadiq qalaraq hazırlandığı, balabilgələrin şəxsi kitabxanalarını yaratmalarına təşəbbüs məqsədi daşıdığı, gələcəkdə filiallarının açılacağının düşünüldüyü qeyd olundu.
Haqqında yazılanlar Manşet Xəbərlər

Gəncliyini gənclərin gələcəyinə qurban verib yaşa dolan Ustad

ŞƏMİL SADİQİN 45 İLLİYİNƏ

 

 

Yusif Alıyev, “Ədəbiyyat və incəsənət” üçün

 

Ötən gün Oğuz elində xoş bir gün idi. Milli ətirli, dünya sevdalı, türk biçimli, göy istəkli, qurd talismanlı Şamil Sadiqin doğum günü idi.

 

Şəmil Nehrəmdə Kamil müəllimin ailəsində doğulsa da bu müdrik ağsaqqalın fiziki oğlu olub. Tərbiyəsi, əxlaqı, xeyirxahlığı, savadı, biliyi ilə hamı ona mənəvi övlad sevgisi ilə baxıb.

Şəmil müəllimi tələbəçilikdən tanıyıram. Onu tanıdığım 25 il müddət ərzində onu daha çox adam tanıyıb, lakin hər tanışlığın tarixini özündə yaşadan dəyər toplusu kimi dəyişmədən yaşayıb Şəmil əkə.

Şəmil qağa harada olubsa qısa müddət sonra orada ağılı, bacarığı ilə ilklərdən olub və heç zaman da ora dönük çıxmayıb. Bunun səbəbini bilmək üçün rəml atıb, fala baxmaq lazım deyil. “Şamil Kamil Sadiq” üçlüyünə baxıb şamil mənasının aid olmaq, sahiblənmək, kamil sözünün nöqsansız, bitkin, sadiq kəlməsinin isə sədaqətli, vəfalı olmaq mənaları üzərində sinergetik təhlil aparsaq görərik ki, bu 3 adın hər biri elə Şəmil Kamil oğlu Sadiqi xarakterizə edir.

Şamil Sadiq, 45 yaşın mübarək!

Səni tanıdığım 25 il ərzində çox şey dəyişmisən, özün dəyişməsən də. Saç-saqqalı ağartdın, çox vərdişlərdən uzaq durub çox-çox işlər gördün. Gəncliyini gənclərin gələcəyinə qurban verib yaşa doldun. Dahi Səməd Vurğun sayağı ağarmış saçlarına baxıb Şəmil qocalır deyəndə cavabın belə olur, biixtiyar:

 

Saç ağardı, ancaq ürək

Alovludur əvvəlki tək.

Saç ağardı, ancaq nə qəm!

Əlimdədir hələ qələm…

Bilirəm ki, deməyəcək

Bir sevgilim, bir də Vətən:

-Şair, nə tez qocaldın sən!

 

Elə biz də sənə sonsuz Vətən və ailə sevgisi arzu edirik. Səni 45 illik şərəfli ömür yolu keçmən münasibətilə ürəkdən təbrik edir, bu ömrün qədər də şərəfli, sağlam, həyata şamil, ömrə kamil, vətənə sadiq ömür arzu edirəm. Arzu edirəm ki, Nehrəmin dar küçələrində ayağına hopmuş o bərəkətli torpağın tozu daim sənin immun sistemində olsun.

Oğlun, qızın bəxtiyar olsun

“Ədəbiyyat və incəsənət”